‘യോഗ’ എന്ന വാക്ക് ‘ഒന്നിപ്പിക്കുക’ എന്നർത്ഥമുള്ള സംസ്കൃത ധാതുവായ ‘യുജ്’ എന്നതിൽ നിന്നാണ് ഉത്ഭവിച്ചത്. മനസ്സിനും ശരീരത്തിനും ഇടയിൽ സമന്വയം കൊണ്ടുവരുന്നതിനുള്ള ഒരു ആത്മീയ സാധനയാണ് യോഗ. പതഞ്ജലി (ബി.സി.ഇ 200 – സി.ഇ 200) ഈ ഉപദേശങ്ങളെ സംക്ഷിപ്തമായ രൂപത്തിൽ ക്രോഡീകരിച്ചു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ യോഗസൂത്രങ്ങളാണ് യോഗയെക്കുറിച്ച് ഏറ്റവും കൂടുതൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഗ്രന്ഥം.
സ്വയം സ്വ-ആധിപത്യം നേടുന്നതിനുള്ള ഒരു ശിക്ഷണമായി പതഞ്ജലി യോഗയെ വിവരിച്ചതിനാൽ അതിനെ രാജയോഗം എന്നും വിളിക്കുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ‘അഷ്ടാംഗ’മായ എട്ട് അംഗങ്ങൾ ഇവയാണ്: യമം (സംയമങ്ങൾ), നിയമം (ആചാരങ്ങൾ), ആസനം (ഇരിപ്പ്/നില), പ്രാണായാമം (ശ്വാസനിയന്ത്രണം), പ്രത്യാഹാരം (ഇന്ദ്രിയങ്ങളെ ഉള്ളിലേക്ക് തിരിക്കൽ), ധാരണ (ഏകാഗ്രത), ധ്യാനം (ധ്യാനം), സമാധി (ഏകീകൃത ബോധം).
യോഗസൂത്രം 2.46 പറയുന്നു, “സ്ഥിരം സുഖം ആസനം:” യോഗധ്യാനത്തിനുള്ള ഇരിപ്പ് സ്ഥിരവും ദൃഢവും സുഖകരവും ആയിരിക്കണം.
Sara Welchന്റെ ഈ വിക്കിമീഡിയ ചിത്രം, ഹംപിയിലെ 16-ാം നൂറ്റാണ്ടിലെ അച്യുതരായ ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നുള്ള ഒരു ആസനയുടെ ചിത്രീകരികരണമാണ്. ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ മറ്റ് ആസനങ്ങളുടെ ചിത്രീകരണങ്ങളും ഉണ്ട്.
അവലംബം: രാഹുൽ ദേവ് മൊണ്ഡൽ, “അഷ്ടാംഗ യോഗ”, രവീന്ദ്ര ഭാരതി യൂണിവേഴ്സിറ്റി
‘യോഗ’ എന്ന വാക്ക് ‘ഒന്നിപ്പിക്കുക’ എന്നർത്ഥമുള്ള സംസ്കൃത ധാതുവായ ‘യുജ്’ എന്നതിൽ നിന്നാണ് ഉത്ഭവിച്ചത്. മനസ്സിനും ശരീരത്തിനും ഇടയിൽ സമന്വയം കൊണ്ടുവരുന്നതിനുള്ള ഒരു ആത്മീയ സാധനയാണ് യോഗ. പതഞ്ജലി (ബി.സി.ഇ 200 – സി.ഇ 200) ഈ ഉപദേശങ്ങളെ സംക്ഷിപ്തമായ രൂപത്തിൽ ക്രോഡീകരിച്ചു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ യോഗസൂത്രങ്ങളാണ് യോഗയെക്കുറിച്ച് ഏറ്റവും കൂടുതൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ഗ്രന്ഥം.
സ്വയം സ്വ-ആധിപത്യം നേടുന്നതിനുള്ള ഒരു ശിക്ഷണമായി പതഞ്ജലി യോഗയെ വിവരിച്ചതിനാൽ അതിനെ രാജയോഗം എന്നും വിളിക്കുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ‘അഷ്ടാംഗ’മായ എട്ട് അംഗങ്ങൾ ഇവയാണ്: യമം (സംയമങ്ങൾ), നിയമം (ആചാരങ്ങൾ), ആസനം (ഇരിപ്പ്/നില), പ്രാണായാമം (ശ്വാസനിയന്ത്രണം), പ്രത്യാഹാരം (ഇന്ദ്രിയങ്ങളെ ഉള്ളിലേക്ക് തിരിക്കൽ), ധാരണ (ഏകാഗ്രത), ധ്യാനം (ധ്യാനം), സമാധി (ഏകീകൃത ബോധം).
യോഗസൂത്രം 2.46 പറയുന്നു, “സ്ഥിരം സുഖം ആസനം:” യോഗധ്യാനത്തിനുള്ള ഇരിപ്പ് സ്ഥിരവും ദൃഢവും സുഖകരവും ആയിരിക്കണം.
Sara Welchന്റെ ഈ വിക്കിമീഡിയ ചിത്രം, ഹംപിയിലെ 16-ാം നൂറ്റാണ്ടിലെ അച്യുതരായ ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നുള്ള ഒരു ആസനയുടെ ചിത്രീകരികരണമാണ്. ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ മറ്റ് ആസനങ്ങളുടെ ചിത്രീകരണങ്ങളും ഉണ്ട്.
അവലംബം: രാഹുൽ ദേവ് മൊണ്ഡൽ, “അഷ്ടാംഗ യോഗ”, രവീന്ദ്ര ഭാരതി യൂണിവേഴ്സിറ്റി